Oneigenlijk gebruik gemeentegrond

Op verschillende plekken in Haarlem maken bewoners gebruik van gemeentegrond, zonder dat hierover afspraken zijn gemaakt. Soms gebeurt dat ‘oneigenlijke gebruik’ bewust, vaak ook niet. De gemeente wil dat het eigendom en gebruik van gemeentegrond goed geregeld wordt. Dat kan inhouden dat de bewoner de grond aan de gemeente moet teruggeven. In veel gevallen is het ook mogelijk dat de gemeente wil verkopen. Zo kan de bewoner eigenaar van de grond worden. De grond wordt alleen verkocht aan particuliere eigenaren van woningen, niet aan huurders.

Aanpak

In Haarlem is bij een groot aantal adressen bekend dat er sprake is van oneigenlijk gebruik van gemeentegrond. Daarvan zijn er ook veel in Schalkwijk. De gemeenteraad geeft voorrang aan het oplossen van de situaties in Schalkwijk. Dat heeft onder andere te maken met de ruimtelijke veranderingen die daar op stapel staan. Inmiddels heeft de gemeente met een groot aantal bewoners gesproken over het gebruik van gemeentegrond bij hun woning. Deze gesprekken hebben geleid tot verkoop van grond of handhaving door de gemeente. Maandelijks worden nieuwe adressen aangeschreven.

Legalisering grondgebruik

Per adres beoordeelt de gemeente hoe de situatie opgelost kan worden. Het hangt er niet alleen vanaf wat de gemeente zelf met de grond wil doen. Hoe denkt de bewoner over legalisering van het gebruik? Want dat brengt kosten voor de bewoner met zich mee. Als de gemeente de grond zelf niet nodig heeft, kan de bewoner de grond kopen. Dat kan alleen als hij/zij ook eigenaar is van het pand dat grenst aan de grond. Als de bewoner afziet van koop, moet de grond aan de gemeente teruggeven worden. Als het gebruik van de grond terug gaat naar de gemeente, zorgt de gemeente voor het onderhoud ervan.

De kosten

Wanneer u niet meer dan 50 m2 gemeentegrond in gebruik heeft, kunt u uitgaan van de volgende rekenmethode: (0,05 % x de laatste WOZ waarde) x aantal m2. Als voorbeeld, bij een WOZ waarde van uw huis van € 200.000 betaalt u: 0,05 % x € 200.000 = € 100 per m2. Boven 50 m2 wordt de grond getaxeerd en geldt de rekenmethode niet. U betaalt ook de notaris-, kadasterkosten en overdrachtsbelasting over de koopsom (zo’n 10 % totaal). Na aankoop van de grond kan de WOZ waarde van uw woning stijgen. De gemeente bepaalt de hoogte van de OZB met de WOZ waarde, dus de OZB kan ook stijgen.

Verjaring

Soms menen bewoners dat zij rechten hebben verworven door jarenlang (oneigenlijk) gebruik te maken van de gemeentegrond. Zij beroepen zich dan op verjaringsrecht. Vanzelfsprekend staat het bewoners vrij om de gang naar de rechtbank te maken, maar gemeentelijk eigendom is wettelijk zeer goed beschermd. Het is dan aan de bewoners om bij de rechter te bewijzen dat er inderdaad sprake is van verjaring.

Spijtoptantenregeling

De prijs voor gemeentegrond wordt berekend met de WOZ waarde van uw huis. Het is mogelijk dat uw huis de komende tijd in waarde stijgt, waarmee ook de koopsom voor de grond stijgt. Maakt u gebruik van gemeentegrond en wilt u onderzoeken of u deze grond kunt kopen, neemt u dan contact op met de gemeente.

De gemeenteraad heeft besloten om een spijtoptantenregeling te hanteren. Deze regeling geldt voor alle Haarlemmers en houdt het volgende in: Bewoners, die zichzelf voor de spijtoptantenregeling melden bij de gemeente, krijgen een korting van 10 % op de koopsom, mits koop mogelijk is. Commerciële partijen, zoals vastgoedhandelaren en woningbouwverenigingen, worden uitgesloten van de spijtoptantenregeling. De regeling geldt voor alle particuliere Haarlemse huiseigenaren, niet alleen voor inwoners van Schalkwijk. U kunt hierover contact opnemen via antwoord@haarlem.nl onder vermelding van ‘gebruik gemeentegrond’.

Documenten

Plan van aanpak oneigenlijk gebruik gemeentegrond (raadsvergadering 22 september 2016, onder agendapunt 9) 

Nieuwe berekeningsmethodiek grondprijs (raadsvergadering 25 januari 2018, onder agendapunt 12)